Ghilarza, entra nel vivo il progetto “Su Giardinu de sa Limba”: riabilitazione e lingua sarda al centro del progetto
Entra nel vivo il progetto promosso dal Centro di salute mentale di Ghilarza per l’apprendimento delle dinamiche floristiche mediterranee, integrati da incontri partecipativi con i protagonisti del progetto e uscite sul campo.
È entrato nel vivo “Su Giardinu de sa Limba”, il progetto dedicato alla tutela e valorizzazione della lingua sarda, promosso dal Centro di Salute Mentale di Ghilarza e finanziato dalla Regione Autonoma della Sardegna nell’ambito del Bando TuLiS 2025, 2026, 2027.
Per individuare le possibili tipologie della flora da inserire nel “Giardinu De Sa Limba”, sono stati effettuati una serie di incontri volti all’apprendimento delle dinamiche floristiche mediterranee, integrati da incontri partecipativi con gli attori del progetto e alcune uscite sul campo: una prima tappa, il 16 aprile, si è svolta nell’Oasi di Assai (Loc. S’Alamoiu – Nughedu Santa Vittoria) per analizzare il bosco mediterraneo, seguita, il 27 Ottobre, dal sopralluogo nella vallata di Chenale (tra Ghilarza, Abbasanta e Norbello).
Quest’ultima tappa ha permesso di studiare le specie e le dinamiche cromatiche autunnali per garantire la vitalità del giardino in tutte le stagioni. Queste prime visite hanno consentito l’individuazione, quali specie idonee, dell’alloro (su lauru) e della mela cotogna (sa chidonza), selezionati per il valore estetico e olfattivo in un’ottica esperienziale.
Il prossimo appuntamento si terrà il 26 novembre in Località Badd’e Salighes (Bolotana) per studiare i colori autunnali della Roverella (su creccu), del Tasso (su longufresu), considerato a tutti gli effetti un paleo-relitto della nostra flora, e trarre spunti per la realizzazione del nostro progetto dalla visita al giardino di Villa Piercy e dai suoi alberi monumentali.
Altre importanti attività conoscitive del territorio si sono incentrate sull’organizzazione di “percorsi urbani”, volti all’esplorazione della biodiversità cittadina, con l’obiettivo di favorire la conoscenza e la ricerca di dati materiali sui luoghi della lingua, della cultura e della natura, mettendo a confronto il passato e il presente di Ghilarza e dintorni (esplorando spazi verdi privati e comunitari), il tutto all’interno dei Laboratori naturalistico e linguistico di cui il “Giardinu de sa limba” sarà espressione.
_____________
Ilartzi, sighint sas fainas de “Su Giardinu de sa Limba”:
riabilitatzione, comunidade e limba sarda a intro de su progetu
Sunt andende a in antis sas fainas de “Su Giardinu de sa Limba”, su Progetu dedicadu a s’amparu e a s’avaloramentu de sa limba sarda dd’at promòvidu su Tzentru de Salude Mentale de Ilartzi e dd’at finantziadu sa Regione Autònoma de Sardigna a intro de su Bandu Tu.Li.S 2025, 2026, 2027.
Cun sa punna de agatare sa genia de flora prus adata de nche pònnere in “Su Giardinu de sa Limba”, sunt istados fatos una filera de atòbios pro connòschere e imparare a cumprèndere sos cambiamentos de sas ispètzies vegetales mediterràneas, àteros atòbios puru paris a sos protagonistas de su progetu e in prus unas cantas essidas in su territòriu: sa prima, su 16 de abrile, a s’Oasi de Assai (Loc. S’Alamoiu – Nughedu Santa ‘Itòria) pro istudiare su buscu mediterràneu, e a pustis de cussa, su 27 de santugaine un’escursione a sa Badde de Chenale (intre Ilartzi, Abbasanta e Norghiddo). In custa ùrtima tapa sunt istadas istudiadas sas ispètzies e sas dinàmicas cromàticas de atòngiu pro assegurare sa biatzesa de su giardinu in totu sos tempos de s’annu.
Custas primas essidas ant permìtidu de seberare comente matas chi diant pòdere èssere prus adatas, su làuru e sa mela chidòngia, pro sa bellesa e pro su fragu bellu issoro in un’otica esperientziale.
Sa de tres essidas s’at a fàghere su 26 de santandria a Badde de Sàlighes (Golòthene) pro istudiare sos colores de atòngiu de su chercu e de su longhifresu, cunsideradu unu fòssile in vida de sa flora nostra, e pro si fàghere bènnere a conca carchi bidea pro pònnere cambas a su progetu nostru a pustis de àere bidu su giardinu de Villa Piercy e sas matas monumentales chi ddue sunt in ie.
Àteras fainas de importu pro connòschere su territòriu sunt cussas acapiadas a s’organizatzione de sos “percursos urbanos”, pensados pro iscobèrrere sa bio-diversidade de sa bidda, cun sa punna de favorire sa connoschèntzia e sa chirca de datos materiales in contu de sos logos de sa limba, de sa cultura e de sa natura, ponende a cunfrontu su tempus passadu e su presente de Ilartzi e de sos giassos a inghìriu (esplorende giassos birdes privados e de sa comunidade), totu custu a intro de sos laboratòrios naturalìsticos e linguìsticos chi ant a èssere espressione de “Su Giardinu de sa Limba”.
Ultima modifica
18 Novembre, 2026